Դաղստանի Մախաչկալայի մերձակայքում՝ Կասպից ծովում, հայտնաբերվել է նավթի ենթադրյալ երկու արտահոսք, որոնց ընդհանուր մակերեսը գերազանցում է 600 հազար քառակուսի մետրը։

Աղտոտվածությունը հայտնաբերվել է արբանյակային լուսանկարների միջոցով, որոնք հրապարակել է շրջակա միջավայրի մոնիթորինգով զբաղվող ծառայությունը։

Արբանյակային վերլուծության համաձայն՝ արտահոսքերից մեկի մակերեսը կազմում է մոտ 0,25 քառակուսի կիլոմետր, մյուսինը՝ մոտ 0,41 քառակուսի կիլոմետր։ Միասին դրանք զբաղեցնում են ավելի քան 90 ֆուտբոլային դաշտի չափ տարածք։

Ենթադրվում է, որ աղտոտվածությունը նավթային ծագում ունի, սակայն դա պաշտոնապես դեռ չի հաստատվել։

Վերլուծաբանների գնահատմամբ՝ արտահոսքերից մեկը, հավանաբար, սկիզբ է առել նավթային նավահանգստից, իսկ երկրորդը, որը գտնվում է Մախաչկալա-Գարաբողազ ծովային երթուղուց մոտ ութ կիլոմետր հեռավորության վրա, հնարավոր է առաջացած լինի որևէ նավից նավթի արտահոսքի հետևանքով։

Հոդվածի հրապարակման պահին ո՛չ Ռուսաստանի բնապահպանական մարմինները, ո՛չ Դաղստանի իշխանությունները չէին հայտարարել հետաքննություն սկսելու մասին և չէին հաստատել նավթի արտահոսքի փաստը։

Հուլիսի 25-ին Իրանը մեղադրել էր Ուկրաինային Կասպից ծովում իր առևտրային նավերից մեկի վրա հարձակվելու մեջ՝ հայտնելով, որ զոհվել է մեկ նավաստի։

Ուկրաինայի անվտանգության ծառայության (ՍԲՈւ) տվյալներով՝ նույն օրը իր անօդաչու սարքերը հարվածել են Կասպից ծովում գտնվող «Ֆիլանովսկի» ծովային նավթային հարթակին, ռազմական բեռներ Իրան տեղափոխող, իրենց պնդմամբ, բեռնանավերին, ինչպես նաև հրթիռային նավին։

Կողմերից ոչ մեկը չի հայտնել այդ հարձակումների հնարավոր բնապահպանական հետևանքների մասին, իսկ Ռուսաստանը հարվածների վերաբերյալ մեկնաբանություն չի արել։

Բնապահպանները բազմիցս զգուշացրել են, որ Կասպից ծովի վրա մարդու ազդեցությունն աճում է նավթի արդյունահանման և փոխադրման, նավագնացության ու արդյունաբերական աղտոտման հետևանքով։

Նավթային աղտոտումը վտանգ է ծովային էկոհամակարգերի, ձկնային պաշարների և կասպիական փոկերի պոպուլյացիայի համար։

2024-ի դեկտեմբերին Կերչի նեղուցում ռուսական երկու նավթատարների խորտակման հետևանքով տեղի ունեցած մազութի խոշոր արտահոսքը աղտոտել էր Կրասնոդարի երկրամասի ափամերձ հատվածները, օկուպացված Ղրիմը և Ազովի ծովը։

Թեև Կասպից ծովը կապ չունի Սև ծովի հետ, բնապահպանները նշում են, որ նման միջադեպերը ցույց են տալիս նավթամթերքի փոխադրման հետ կապված էկոլոգիական ռիսկերը։

Կասպից ծովը շարունակում է մնալ աշխարհում նավթի և գազի արդյունահանման կարևորագույն տարածաշրջաններից մեկը։

Նրա ջրերով անցնում են նավթի և գազի փոխադրման երթուղիներ, իսկ Ռուսաստանի կասպյան ափին, այդ թվում՝ Դաղստանում, գործում են նավթային տերմինալներ և նավահանգստային ենթակառուցվածքներ։

Բնապահպանական կազմակերպությունները արբանյակային մոնիթորինգի միջոցով պարբերաբար հայտնաբերում են Կասպից ծովի նավթային աղտոտման դեպքեր, սակայն առանց լրացուցիչ հետաքննության առանձին արտահոսքերի աղբյուրը հաճախ հնարավոր չէ պարզել․ OC Media