Քաղաքացու ձայնը

Citizen's voice

CVmedia
19/4/2026
share

OBSERVER. Copernicus-ի հինգ հավելվածներ, որոնք փոխակերպում են պատկերացումները կլիմայի և մթնոլորտի մասին

Ջերմային և սառնամանիքային սթրեսի գնահատումից մինչև պատմական կլիմայական տվյալների ու ապագա կանխատեսումների ուսումնասիրում կամ մեթանի քուլաների քարտեզագրում և աերոզոլային խոշոր իրադարձությունների մոնիթորինգ. Copernicus-ի մի շարք օգտատերերի համար հարմար թվային գործիքներ ամբողջ աշխարհի օգտատերերին տրամադրում են կլիմայի և օդի որակի վերաբերյալ տեղեկատվություն: Հիմնվելով Copernicus-ի Կլիմայի փոփոխության ծառայության (C3S) և Մթնոլորտի մոնիթորինգի ծառայության (CAMS) տվյալների վրա՝ այս հավելվածները Երկրի դիտարկման բարդ տեղեկատվությունը վերածում են ինտերակտիվ քարտեզների, ժամանակային շարքերի և թեմատիկ ցուցանիշների: Այս Observer-ում մենք ներկայացնում ենք C3S-ի և CAMS-ի հինգ հիմնական հավելվածները, որոնք ցույց են տալիս, թե ինչպես են բաց տվյալները վերածվում մատչելի գործիքների՝ աջակցելով ռիսկերի գնահատմանը և որոշումների կայացմանը տարբեր ոլորտներում և տարածաշրջաններում:

Thermal Trace. ջերմային և սառնամանիքային սթրեսի մոնիթորինգ C3S-ի կողմից մշակված Thermal Trace-ը վեբ հավելված է, որը նախատեսված է օգնելու օգտատերերին գնահատել ջերմային և սառնամանիքային սթրեսի պայմանները իրական ժամանակին մոտ (~5-օրյա ուշացումով): Այն արձագանքում է առողջության համար կարևոր տեղեկատվության աճող պահանջարկին, քանի որ ծայրահեղ ջերմաստիճանային իրադարձությունները դառնում են ավելի հաճախակի և սաստիկ:

Հավելվածն օգտագործում է ավելի քան 80 տարվա կլիմայական տվյալներ ERA5-ից՝ C3S-ի հինգերորդ սերնդի գլոբալ կլիմայի վերլուծությունից՝ 1940 թվականից մինչ օրս: Դրա հիմքում ընկած է Համընդհանուր ջերմային կլիմայական ինդեքսը (UTCI)՝ «զգացվող» ջերմաստիճանը, որն ինտեգրում է օդի ջերմաստիճանը, խոնավությունը, քամին և ջերմային ճառագայթումը: Արտացոլելով մարմնի ֆիզիոլոգիական արձագանքը շրջակա միջավայրի պայմաններին, այլ ոչ թե միայն ջերմաստիճանը, UTCI-ն ապահովում է ռիսկի ավելի նշանակալի ցուցանիշ, քան սոսկ օդի ջերմաստիճանը:

Thermal Trace-ը թույլ է տալիս օգտատերերին ուսումնասիրել սառնամանիքային կամ ջերմային սթրեսի ցուցանիշները: Օգտատերերը կարող են ընտրել օրական, ամսական, սեզոնային կամ տարեկան ժամանակաշրջաններ, նշել կոնկրետ վայրեր կամ տարածաշրջաններ և անցում կատարել քարտեզների, ժամանակային շարքերի ու ներբեռնվող աղյուսակների միջև: Այն ներառում է այնպիսի գործնական չափանիշներ, ինչպիսիք են ջերմային սթրեսի օրերի քանակը, տրոպիկական գիշերները և սառնամանիքային սթրեսի օրերը:

ERA Explorer. խորասուզում համաշխարհային կլիմայի 85 տարվա տվյալների մեջ Մինչ Thermal Trace-ը կենտրոնանում է մարդու ջերմային հարմարավետության վրա, ERA Explorer-ը տրամադրում է համաշխարհային երկարաժամկետ կլիմայական պայմանների ավելի լայն պատկեր: Հիմնված ERA5 տվյալների շտեմարանի վրա՝ այս հավելվածը հեշտացնում է տասնամյակների համաշխարհային կլիմայական տվյալների ուսումնասիրությունը թե՛ մասնագետների, թե՛ ոչ մասնագետների համար:

Օգտատերերը կարող են սեղմել քարտեզի ցանկացած կետի վրա կամ փնտրել կոնկրետ վայր՝ դիտելու հիմնական փոփոխականների կլիմայական միջին ցուցանիշները, ինչպիսիք են ջերմաստիճանը, տեղումները և քամին: Հիմնական շերտը կարող է փոխվել 30-ամյա միջին ջերմաստիճանի կամ տեղումների միջև՝ բացահայտելով մոլորակի ամենատաք, ամենացուրտ, ամենախոնավ և ամենաչոր շրջանները:

C3S Atlas. ինտերակտիվ կլիմայական կանխատեսումներ և վերարտադրելի պատկերացումներ Այն օգտատերերի համար, ովքեր ցանկանում են ուսումնասիրել կլիմայի փոփոխության ապագա միտումները պատմական տվյալների հետ մեկտեղ, Copernicus-ի ինտերակտիվ կլիմայական ատլասը (C3S Atlas) տրամադրում է գլոբալ կլիմայական կանխատեսումներ: 2024 թվականին գործարկումից ի վեր այն դարձել է կենտրոնական գործիք՝ գլոբալ և տարածաշրջանային մակարդակներում կլիմայական կանխատեսումները, դիտարկումները և վերլուծական տվյալները հետազոտելու համար:

Հիմնական փոփոխականները ներառում են միջին ջերմաստիճանը, կուտակված տեղումները և ծայրահեղ շոգ օրերը: Տվյալները կարող են ներբեռնվել ուղղակիորեն տարբեր ձևաչափերով՝ աջակցելով թե՛ ոչ մասնագիտական լսարանի հետ հաղորդակցությանը, թե՛ խորը գիտական վերլուծություններին:

Methane Hotspot Explorer. մեթանի խոշոր քուլաների հետագծում տիեզերքից Անդրադառնալով մթնոլորտային բաղադրությանը՝ CAMS-ի Methane Hotspot Explorer-ը կենտրոնանում է մեթանի վրա՝ կարճակյաց ջերմոցային գազի, որը նպաստում է մոտաժամկետ տաքացմանը: Հավելվածը տեսանելի է դարձնում մեթանի արտանետումների խոշոր քուլաները, որոնք հայտնաբերվել են Copernicus Sentinel-5P արբանյակի TROPOMI սարքի միջոցով:

Explorer-ն օգտագործում է մեքենայական ուսուցման մեթոդներ՝ այդ արտանետումները նույնականացնելու համար: Դրանք ցուցադրվում են դինամիկ գլոբալ քարտեզի վրա՝ աղբյուրների հնարավոր վայրերի և կատեգորիաների նշմամբ, ինչպիսիք են ածուխը, նավթը, գազը կամ պինդ թափոնները:

Aerosol Alerts. վաղ նախազգուշացումներ օդի աղտոտվածության խոշոր դեպքերի մասին CAMS Aerosol Alerts ծառայությունը տրամադրում է ամենօրյա կանխատեսումներ ամբողջ աշխարհում օդի որակի վրա ազդող աերոզոլային խոշոր իրադարձությունների վերաբերյալ: 2024 թվականին գործարկված այս անվճար գործիքը տրամադրում է կանխատեսումներ մինչև երեք օր առաջ՝ օգնելով կանխատեսել փոշու փոթորիկների, անտառային հրդեհների ծխի և աղտոտվածության ուժեղ բռնկումների հետ կապված դեպքերը:

Ինտերակտիվ գլխավոր էջը ներկայացնում է համաշխարհային քարտեզ, որը միաժամանակ ցուցադրում է աերոզոլների մի քանի տեսակներ, այդ թվում՝ փոշի, ծովի աղ, սուլֆատ, օրգանական նյութեր և սև ածխածին: Ծանուցումների անհատականացված համակարգը թույլ է տալիս օգտատերերին ստանալ ավտոմատացված էլեկտրոնային նախազգուշացումներ իրենց հետաքրքրող տարածքների համար:

Հավելվածների աշխատանքի հիմքը. ամպային տվյալներ և աճող էկոհամակարգ Այս հավելվածների հետևում կանգնած է տվյալների ենթակառուցվածքը, որը կառուցված է Կլիմայական տվյալների շտեմարանի (CDS) և Մթնոլորտային տվյալների շտեմարանի (ADS) շուրջ: Այս հարթակները տրամադրում են անվճար և բաց հասանելիություն որակի երաշխավորված կլիմայական և մթնոլորտային տվյալների մեծ հավաքածուներին:

Այս թվային գործիքները միասին ցույց են տալիս, թե ինչպես բաց շրջակա միջավայրի տվյալները կարող են վերածվել մատչելի, օգտատերերի համար հարմար գործիքների և ծառայությունների՝ ամրապնդելով թափանցիկությունը, աջակցելով որոշումների կայացմանը և կլիմայի ու օդի որակի վերաբերյալ տեղեկատվությունը մոտեցնելով հասարակությանը․ Copernicus Eu

facebook sharing button facebook